Chuyện những người đi đào đông trùng hạ thảo

Vượt qua núi non trùng điệp, mặc mưa gió, bão tuyết, những người Nepal kiên trì leo tới đỉnh để đào Đông trùng hạ thảo, thứ “vàng mềm” quý giá.

Giá đông trùng hạ thảo tại Trung Quốc đã tăng hàng nghìn lần so với 30 năm trước, mức giá cao nhất cho mỗi kg vượt quá 200.000 USD, thậm chí “cao chót vót” hơn cả giá vàng. Ở Hong Kong, Nhật Bản, Hàn Quốc thậm chí là châu Âu, Đông trùng hạ thảo được ví như một loại “vàng mềm”.

Trên thực tế, Đông trùng hạ thảo là một loại nấm sinh sản và phát triển trong cơ thể của côn trùng. Ở những khu vực có độ cao 3.500m so với mực nước biển, một loại côn trùng sâu bướm đẻ trứng trong đất, những quả trứng sau khi trở thành ấu trùng sẽ bị nấm đông trùng hạ thảo xâm chiếm. Đông trùng hạ thảo hấp thụ chất dinh dưỡng của ấu trùng để tăng trưởng và sinh sản. Sau khi bị hút hết chất dinh dưỡng, ấu trùng đó sẽ chết. Đến mùa xuân, khi thời tiết ấm lên, phần đầu của ấu trùng sẽ nhô lên. Những người thu hoạch phải hái trước khi tuyết rơi, nếu không chỉ còn lại “thảo” mà không còn “trùng”.

Đông trùng hạ thảo chủ yếu xuất hiện ở cao nguyên Thanh Hải, Tây Tạng, Trung Quốc. Số lượng ít, thời gian thu hoạch ngắn, chính những điều này đã tạo nên sự khan hiếm của đông trùng hạ thảo, do đó giá của nó ngày càng leo thang. Hiện nay, Nepal đang trở thành trung tâm kinh doanh đông trùng hạ thảo lớn trên thế giới.

Chân núi Dolpo thuộc vùng Karnali, Nepal là nơi nơi có rất nhiều đông trùng hạ thảo. Hướng dẫn viên du lịch ở đây cho biết, những người đến đào đông trùng hạ thảo vào năm ngoái tương đối ít, người dân địa phương ở đây chủ yếu tập trung vào ngành du lịch. Nhưng năm nay, số người khu vực khác đến đào đông trùng hạ thảo đã tăng lên 1.000. Họ trả cho dân địa phương 5.000 rupee (khoảng 0,155 USD) để mua lại giấy phép đào đông trùng hạ thảo.

Việc buôn bán đông trùng hạ thảo ở Nepal "mập mờ" ranh giới giữa hợp pháp và bất hợp pháp. Trong các hội thảo, nhiều học giả cho rằng việc khai thác đông trùng hạ thảo sẽ phá vỡ môi trường sinh thái. Trong suốt hai đến ba tháng "ăn bờ, ở bụi" trên đỉnh núi để thu hoạch, những người khai thác sẽ chặt cây, cắt cỏ để đun nấu. Dân làng tự thu thuế và giấy phép khai thác đông trùng hạ thảo. Chính sự “vô pháp vô thiên” này đã đẩy giá cả loại thuốc quý này ngày càng tăng cao.

Người dân Nepal buôn lậu Đông trùng hạ thảo từ Nepal sang Ấn Độ, một lượng nhỏ được bán vào Trung Quốc, sau đó được chuyển đến Nhật Bản, Hàn Quốc, Hong Kong và Đài Loan. Để đảm bảo việc cung ứng đủ đông trùng hạ thảo cho thị trường, các nhà kinh doanh trên thế giới bắt đầu đi đến khu vực phía Bắc Nepal để thu mua.

Tỷ lệ lợi tức giữa người khai thác đông trùng hạ thảo và người mua là 5:1. Họ trả cho người bán mỗi kg từ 7.000 đến 10.000 NDT (khoảng 1.087 USD - 1.553 USD). Giá một kg đông trùng hạ thảo trên thị trường quốc tế từ 35.000 đến 47.000 NDT (khoảng 5.427 USD - 7.288 USD), thậm chí đến hơn 18.000 USD một kg với loại có phẩm chất thượng hạng

Công dụng làm đẹp của Đông Trùng Hạ Thảo

Đông trùng hạ thảo la loại thuốc quý có nguồn gốc từ thiên nhiên. Hiện nay, trong số 7 loại thành phần chính về hoạt tính chống lão hóa được giới y học công nhận, thì trong Đông trùng hạ thảo có đến 5 thành phần cụ thể là: polysaccharides, axit amin, peptide (protein), axit nucleic, vitamin (hai loại khác là flavonoid và saponin), có tác dụng hoạt huyết, làm nở huyết quản, tăng sự tuần hoàn của máu dưới lớp biểu bì của da, có khả năng làm tăng tốc lưu lượng máu, giãn nở mạch máu, tăng tuần hoàn máu đến bề mặt da và thúc đẩy sự trao đổi chất của con người, do đó có tác dụng làm đẹp và chăm sóc da, Trùng thảo có thể làm tình trạng suy giảm chất catecholamine do lão hóa cũng như các tổn thương do nó có thể gây ra; đồng thời loại bỏ các gốc tự do có hại cho cơ thể, từ đó có tác dụng đẩy lùi sự lão hóa và tăng sức khỏe, tuổi thọ cho con người.

Canh dưỡng nhan: dùng 5g Trùng thảo, 100g hồ đào bỏ hạt, 1 con gà ác, táo đỏ, gừng tươi vừa đủ, thêm nước vừa đủ rồi om, canh này có công dụng điều hòa âm dương, bổ khí dưỡng huyết, làm đẹp, tăng cường gân cốt, đặc biệt thích hợp với những phụ nữ trung niên.

Đông Trùng Hạ Thảo - Tinh túy của đất trời

Đông trùng hạ thảo là một dạng cộng sinh giữa một loài nấm túi có tên khoa học là Cordyceps sinensis với sâu non (ấu trùng) của một loài côn trùng thuộc chi Hepialus. Vào mùa đông nấm bắt đầu ký sinh vào sâu non và làm chết sâu non vì ăn hết chất dinh dưỡng của chúng. Mùa hè ấm áp nấm bắt đầu mọc ra khỏi sâu như một ngọn cỏ và vươn lên khỏi mặt đất. Đầu của ngọn nấm là một thể đệm (stroma) hình trụ thuôn nhọn. Từ lâu Đông trùng hạ thảo được coi như là một loại đông dược vô cùng quý giá đã được chứng minh với nhiều công trình khoa học trên khắp thế giới. Đông trùng hạ thảo là một vị có một không hai khi kết hợp được cả động vật và thực vật, được trải qua thời gian Đông và Hạ, hấp thụ được những tinh hoa của không gian Trời và Đất và hội tụ được 3 âm 3 dương.

Phần dược tính của Đông trùng hạ thảo đã được chứng minh là do các chất chiết xuất từ nấm Cordyceps sinensis, tức là mọi dược liệu quý đều nằm trong phần hạ thảo chứ không có gì trong phần Đông trùng. Đông trùng hạ thảo chỉ được phát hiện vào mùa hè ở một số cao nguyên cao hơn mặt biển từ 3500 đến 5000m như các vùng Tây Tạng, Tứ Xuyên, Thanh Hi, Cam Túc, Vân Nam...

Các phân tích hoá học cho thấy trong sinh khối (biomass) của Đông trùng hạ thảo có 17 acid amin khác nhau, có D-mannitol, có lipid, có nhiều nguyên tố vi lượng (Al, Si, K, Na...). Quan trọng hơn là trong sinh khối Đông trùng hạ thảo có nhiều chất hoạt động sinh học mà các nhà khoa học đang phát hiện dần dần ra nhờ các tiến bộ của ngành hoá học các hợp chất tự nhiên. Những hoạt chất này có giá trị dược liệu thần kỳ. Trong đó phải kể đến cordiceptic acid, cordycepin, adenosine, hydroxyethyl-adenosine. Đáng chú ý hơn cả là nhóm hoạt chất HEAA (Hydroxy-Ethyl-Adenosine- Analogs). Đông trùng hạ thảo còn có chứa nhiều loại vitamin (trong 100g Đông trùng hạ thảo có 0,12 g vitamin B12; 29,19 mg vitamin A; 116,03 mg vitamin C, ngoài ra còn có vitamin B2, vitamin E, vitamin K...)

Vì sao Đông trùng hạ thảo được coi như một loại thần dược nổi tiếng khắp thế giới?
Sách y học cổ truyền của Trung Quốc từ xa xưa đã coi Đông trùng hạ thảo là vị thuốc có tác dụng “Bổ phế ích can, bổ tinh điền tuỷ, chỉ huyết hoá đàm”, “Bổ phế ích thận, hộ dưỡng tạng phủ”, “Tư âm tráng dương, khư bệnh kiện thân”; là loại thuốc “Tư bổ dược thiện”, có thể chữa được “Bách hư bách tổn”. Mặt khác các nghiên cứu cổ truyền cũng như các thực nghiệm hiện đại đều xác định Đông trùng hạ thảo hầu như không có tác dụng phụ đối với cơ thể người và động vật. Liều uống Đông trùng hạ thảo an toàn đối với chuột thí nghiệm là trên 45g/1kg thể trọng.

Các nghiên cứu y học và dược học đã chứng minh được các tác dụng sau đây của Đông trùng hạ thảo:
1-Chống lại tác dụng xấu của các tân dược đối với thận, thí dụ đối với độc tính của Cephalosporin A.
2-Bảo vệ thận trong trường hợp gặp tổn thương do thiếu máu.
3-Chống lại sự suy thoái của thận, xúc tiến việc tái sinh và phục hồi các tế bào tiểu quản ở thận
4-Làm hạ huyết áp ở người cao huyết áp
5-Chống lại hiện tượng thiếu máu ở cơ tim
6- Giữ ổn định nhịp đập của tim
7-Tăng cường tính miễn dịch không đặc hiệu
8- Điều tiết tính miễn dịch đặc hiệu
9-Tăng cường năng lực thực bào của các tế bào miễn dịch
10-Tăng cường tác dụng của nội tiết tố tuyến thượng thận và làm trương nở các nhánh khí quản.
11-Tăng cường dịch tiết trong khí quản và trừ đờm
12-Làm chậm quá trình lão hoá của cơ thể
13- Hạn chế bệnh tật của tuổi già
14-Nâng cao năng lực chống ung thư của cơ thể
15- Chống lại tình trạng thiếu oxygen của cơ thể
16- Tăng cường tác dụng lưu thông máu trong cơ thể
17- Hạn chế tác hại của tia gamma đối với cơ thể
18- Tăng cường tác dụng an thần, trấn tĩnh thần kinh
19- Tăng cường việc điều tiết nồng độ đường trong máu
20- Làm giảm cholesterol trong máu và chống xơ vữa động mạch.
21- Xúc tiến tác dụng của các nội tiết tố (hormone).
22- Tăng cường chức năng tiêu hoá và hấp thu các chất dinh dưỡng
23- Ức chế vi sinh vật có hại, kể cả vi khuẩn lao
24- Kháng viêm và tiêu viêm
25- Có tác dụng cường dương và chống liệt dương

Cách chọn mua Đông trùng hạ thảo

Đông trùng hạ thảo là vị thuốc quý hiếm nên trên thị trường xuất hiện nhiều loại Đông trùng hạ thảo giả. Hàng giả thường được chế bằng thân củ của địa tàm và thảo thạch, thậm chí được làm từ bột ngô, bột mạch hay thạch cao...

Phân biệt và lựa chọn Đông trùng hạ thảo:
Quan sát hàng giả sẽ thấy có cạnh gờ hơi cong và số đốt là 3-15, bên ngoài có màu vàng nhạt, dài độ 2-3 cm, đường kính 0,1-1 cm, đặc biệt chất giòn, mặt cắt có màu trắng.

Ngoài ra còn một loại giả đông trùng hạ thảo nữa được làm từ bột ngô, bột mạch hay thạch cao... Chúng được sản xuất bằng cách gia công ép màng nên bên ngoài có màu trắng ngà, hình sâu non nhẵn bóng, rõ các vằn khía, mặt cắt có màu trắng nhạt. Cầm thấy nặng, không nhẹ bông như thật, khi nhai lâu thì dính răng. Hàng giả thì sâu non không có chân, vị ngọt, dính.

Chọn Đông trùng hạ thảo đảm bảo chất lượng cần chú ý:
- Đông trùng hạ thảo là loại nấm ký sinh vào sâu, chất đệm nấm mọc dính liền vào đầu sâu non, có hình que cong mọc ra từ mình sâu non. Đầu sâu non giống như con tằm, dài chừng 3-5 cm, đường kính khoảng 0,3-0,8 cm.
- Đông trùng hạ thảo nhìn từ bên ngoài có màu vàng sẫm hoặc nâu vàng với khoảng 20-30 vằn khía, vằn khía ở gần đầu nhỏ hơn. Phần đầu có màu nâu đỏ, đuôi giống như đuôi con tằm, có tất cả 8 cặp chân, nhưng 4 đôi ở giữa là rõ nhất.
- Sâu non dễ bẻ gãy, ruột bên trong căng đầy, màu trắng hơi vàng; chất đệm nấm khá dai và bên trong ruột hơi rỗng, có màu trắng ngà.

Cách dùng Đông trùng hạ thảo tốt nhất

Cách dùng Đông trùng hạ thảo có rất nhiều, nhưng tựu chung lại có thể qui về hai loại: một loại là nấu Đông trùng hạ thảo cùng với thức ăn để ăn cùng chẳng hạn: dùng Đông trùng hạ thảo để nấu cháo, nấu canh thịt; một cách khác là sơ chế Đông trùng hạ thảo rồi ăn ví dụ như tán nhỏ Đông trùng hạ thảo rồi nuốt hoặc dùng để pha trà ngâm rượu. Hai phương pháp này thì phương pháp nào tốt hơn? rất nhiều người trong đó có cả các phương tiện thông tin đại chúng cũng có cách nói không giống nhau, có người nói cách dùng trước tốt, có người lại nói cách dùng sau tốt, khiến rất nhiều người tiêu dùng lúng túng. 

Đông trùng hạ thảo nấu với thực phẩm rồi mới ăn nên rất vệ sinh, các thành phần có lợi trong Đông trùng hạ thảo kết hợp với các thành phần dinh dưỡng trong thực phẩm, phát huy tốt hơn nữa tác dụng làm thức ăn bổ dưỡng và trị bệnh; nhược điểm là nấu với thức ăn có thể làm mất đi một lượng nhất định các thành phần dưỡng chất trong Đông trùng hạ thảo. Ưu điểm của cách dùng sau là: các thành phần bổ dưỡng trong Đông trùng hạ thảo hầu như không bị mất đi, nhược điểm là khi ăn rất nhạt nhẽo, các thành phần dưỡng chất chỉ giới hạn ở trong Đông trùng hạ thảo, không thể kết hợp với các thành phần dưỡng chất trong thức ăn nên không thể phát huy hết hiệu quả, hơn nữa ăn như thế còn không được vệ sinh lắm.

Hai cách dùng này đều có ưu nhược điểm, người tiêu dùng đều có thể áp dụng, bình thường khi ăn cũng không nhất thiết phải để ý đến cách dùng tốt nhất, tuy nhiên nếu bắt buộc phải so sánh hai cách dùng trên xem cách dùng nào tốt hơn, chúng tôi đề nghị người tiêu dùng trong trường hợp có thời gian và điều kiện cho phép nên cố gắng dùng theo phương pháp trước. Dùng theo phương pháp trước, mặc dù các thành phần dưỡng chất có thể mất đi, nhưng khi nấu dùng lửa nhỏ và hạn chế thời gian trong vòng 2 tiếng thì các thành phần dưỡng chất sẽ mất đi ít, lượng dưỡng chất mất đi sẽ đổi lại được 3 cái lợi:

1. Làm Đông trùng hạ thảo vệ sinh, tất nhiên Đông trùng hạ thảo được đào từ dưới đất lên, trong quá trình phơi khô, bảo quản, vận chuyển không thể tránh khỏi bị nhiễm các loại nấm mốc, những thứ càng tốt thì khi ăn chúng ta càng phải đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.
2. Có thể kết hợp với chất dinh dưỡng trong thực phẩm và các thành phần có lợi khác trong thực phẩm giúp công hiệu của Đông trùng hạ thảo được nâng cao thêm một bậc.
3. Các thành phần có lợi trong Đông trùng hạ thảo kết hợp với thực phẩm sẽ giúp nâng cao khả năng hấp thu các chất này của cơ thể vì đối với hệ tiêu hóa của người thì thực phẩm là thứ gần gũi nhất, dễ tiếp nhận nhất. 

Cách dùng Đông trùng hạ thảo tốt nhất

Cách dùng Đông trùng hạ thảo có rất nhiều, nhưng tựu chung lại có thể qui về hai loại: một loại là nấu Đông trùng hạ thảo cùng với thức ăn để ăn cùng chẳng hạn: dùng Đông trùng hạ thảo để nấu cháo, nấu canh thịt; một cách khác là sơ chế Đông trùng hạ thảo rồi ăn ví dụ như tán nhỏ Đông trùng hạ thảo rồi nuốt hoặc dùng để pha trà ngâm rượu. Hai phương pháp này thì phương pháp nào tốt hơn? rất nhiều người trong đó có cả các phương tiện thông tin đại chúng cũng có cách nói không giống nhau, có người nói cách dùng trước tốt, có người lại nói cách dùng sau tốt, khiến rất nhiều người tiêu dùng lúng túng. 

Đông trùng hạ thảo nấu với thực phẩm rồi mới ăn nên rất vệ sinh, các thành phần có lợi trong Đông trùng hạ thảo kết hợp với các thành phần dinh dưỡng trong thực phẩm, phát huy tốt hơn nữa tác dụng làm thức ăn bổ dưỡng và trị bệnh; nhược điểm là nấu với thức ăn có thể làm mất đi một lượng nhất định các thành phần dưỡng chất trong Đông trùng hạ thảo. Ưu điểm của cách dùng sau là: các thành phần bổ dưỡng trong Đông trùng hạ thảo hầu như không bị mất đi, nhược điểm là khi ăn rất nhạt nhẽo, các thành phần dưỡng chất chỉ giới hạn ở trong Đông trùng hạ thảo, không thể kết hợp với các thành phần dưỡng chất trong thức ăn nên không thể phát huy hết hiệu quả, hơn nữa ăn như thế còn không được vệ sinh lắm.

Hai cách dùng này đều có ưu nhược điểm, người tiêu dùng đều có thể áp dụng, bình thường khi ăn cũng không nhất thiết phải để ý đến cách dùng tốt nhất, tuy nhiên nếu bắt buộc phải so sánh hai cách dùng trên xem cách dùng nào tốt hơn, chúng tôi đề nghị người tiêu dùng trong trường hợp có thời gian và điều kiện cho phép nên cố gắng dùng theo phương pháp trước. Dùng theo phương pháp trước, mặc dù các thành phần dưỡng chất có thể mất đi, nhưng khi nấu dùng lửa nhỏ và hạn chế thời gian trong vòng 2 tiếng thì các thành phần dưỡng chất sẽ mất đi ít, lượng dưỡng chất mất đi sẽ đổi lại được 3 cái lợi:

1. Làm Đông trùng hạ thảo vệ sinh, tất nhiên Đông trùng hạ thảo được đào từ dưới đất lên, trong quá trình phơi khô, bảo quản, vận chuyển không thể tránh khỏi bị nhiễm các loại nấm mốc, những thứ càng tốt thì khi ăn chúng ta càng phải đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm.
2. Có thể kết hợp với chất dinh dưỡng trong thực phẩm và các thành phần có lợi khác trong thực phẩm giúp công hiệu của Đông trùng hạ thảo được nâng cao thêm một bậc.
3. Các thành phần có lợi trong Đông trùng hạ thảo kết hợp với thực phẩm sẽ giúp nâng cao khả năng hấp thu các chất này của cơ thể vì đối với hệ tiêu hóa của người thì thực phẩm là thứ gần gũi nhất, dễ tiếp nhận nhất. 

Đông Trùng Hạ Thảo - Tinh túy của đất trời

Đông trùng hạ thảo là một dạng cộng sinh giữa một loài nấm túi có tên khoa học là Cordyceps sinensis với sâu non (ấu trùng) của một loài côn trùng thuộc chi Hepialus. Vào mùa đông nấm bắt đầu ký sinh vào sâu non và làm chết sâu non vì ăn hết chất dinh dưỡng của chúng. Mùa hè ấm áp nấm bắt đầu mọc ra khỏi sâu như một ngọn cỏ và vươn lên khỏi mặt đất. Đầu của ngọn nấm là một thể đệm (stroma) hình trụ thuôn nhọn. Từ lâu Đông trùng hạ thảo được coi như là một loại đông dược vô cùng quý giá đã được chứng minh với nhiều công trình khoa học trên khắp thế giới. Đông trùng hạ thảo là một vị có một không hai khi kết hợp được cả động vật và thực vật, được trải qua thời gian Đông và Hạ, hấp thụ được những tinh hoa của không gian Trời và Đất và hội tụ được 3 âm 3 dương.

Phần dược tính của Đông trùng hạ thảo đã được chứng minh là do các chất chiết xuất từ nấm Cordyceps sinensis, tức là mọi dược liệu quý đều nằm trong phần hạ thảo chứ không có gì trong phần Đông trùng. Đông trùng hạ thảo chỉ được phát hiện vào mùa hè ở một số cao nguyên cao hơn mặt biển từ 3500 đến 5000m như các vùng Tây Tạng, Tứ Xuyên, Thanh Hi, Cam Túc, Vân Nam... 

Các phân tích hoá học cho thấy trong sinh khối (biomass) của Đông trùng hạ thảo có 17 acid amin khác nhau, có D-mannitol, có lipid, có nhiều nguyên tố vi lượng (Al, Si, K, Na...). Quan trọng hơn là trong sinh khối Đông trùng hạ thảo có nhiều chất hoạt động sinh học mà các nhà khoa học đang phát hiện dần dần ra nhờ các tiến bộ của ngành hoá học các hợp chất tự nhiên. Những hoạt chất này có giá trị dược liệu thần kỳ. Trong đó phải kể đến cordiceptic acid, cordycepin, adenosine, hydroxyethyl-adenosine. Đáng chú ý hơn cả là nhóm hoạt chất HEAA (Hydroxy-Ethyl-Adenosine- Analogs). Đông trùng hạ thảo còn có chứa nhiều loại vitamin (trong 100g Đông trùng hạ thảo có 0,12 g vitamin B12; 29,19 mg vitamin A; 116,03 mg vitamin C, ngoài ra còn có vitamin B2, vitamin E, vitamin K...)

Vì sao Đông trùng hạ thảo được coi như một loại thần dược nổi tiếng khắp thế giới?
Sách y học cổ truyền của Trung Quốc từ xa xưa đã coi Đông trùng hạ thảo là vị thuốc có tác dụng “Bổ phế ích can, bổ tinh điền tuỷ, chỉ huyết hoá đàm”, “Bổ phế ích thận, hộ dưỡng tạng phủ”, “Tư âm tráng dương, khư bệnh kiện thân”; là loại thuốc “Tư bổ dược thiện”, có thể chữa được “Bách hư bách tổn”. Mặt khác các nghiên cứu cổ truyền cũng như các thực nghiệm hiện đại đều xác định Đông trùng hạ thảo hầu như không có tác dụng phụ đối với cơ thể người và động vật. Liều uống Đông trùng hạ thảo an toàn đối với chuột thí nghiệm là trên 45g/1kg thể trọng. 

Các nghiên cứu y học và dược học đã chứng minh được các tác dụng sau đây của Đông trùng hạ thảo:
1-Chống lại tác dụng xấu của các tân dược đối với thận, thí dụ đối với độc tính của Cephalosporin A.
2-Bảo vệ thận trong trường hợp gặp tổn thương do thiếu máu.
3-Chống lại sự suy thoái của thận, xúc tiến việc tái sinh và phục hồi các tế bào tiểu quản ở thận
4-Làm hạ huyết áp ở người cao huyết áp
5-Chống lại hiện tượng thiếu máu ở cơ tim
6- Giữ ổn định nhịp đập của tim
7-Tăng cường tính miễn dịch không đặc hiệu
8- Điều tiết tính miễn dịch đặc hiệu
9-Tăng cường năng lực thực bào của các tế bào miễn dịch
10-Tăng cường tác dụng của nội tiết tố tuyến thượng thận và làm trương nở các nhánh khí quản.
11-Tăng cường dịch tiết trong khí quản và trừ đờm
12-Làm chậm quá trình lão hoá của cơ thể
13- Hạn chế bệnh tật của tuổi già
14-Nâng cao năng lực chống ung thư của cơ thể
15- Chống lại tình trạng thiếu oxygen của cơ thể
16- Tăng cường tác dụng lưu thông máu trong cơ thể
17- Hạn chế tác hại của tia gamma đối với cơ thể
18- Tăng cường tác dụng an thần, trấn tĩnh thần kinh
19- Tăng cường việc điều tiết nồng độ đường trong máu
20- Làm giảm cholesterol trong máu và chống xơ vữa động mạch.
21- Xúc tiến tác dụng của các nội tiết tố (hormone).
22- Tăng cường chức năng tiêu hoá và hấp thu các chất dinh dưỡng
23- Ức chế vi sinh vật có hại, kể cả vi khuẩn lao
24- Kháng viêm và tiêu viêm
25- Có tác dụng cường dương và chống liệt dương

Mê hồn trận đông trùng hạ thảo

Được đồn thổi “bổ gấp trăm lần nhân sâm” nên dù giá cao ngất ngưởng, đông trùng hạ thảo vẫn được những người lắm tiền chi bạc triệu để sở hữu. Xâm nhập vào thế giới này, chúng tôi phát hiện món biệt dược mà người nghèo không dám rớ rất dễ bị làm giả.

Tiền nào của ấy!

Ngoài các loại thực phẩm, dược phẩm hạng sang như nhân sâm, bào ngư, vi cá, hải sâm, yến huyết, nhung quế…, nhiều năm qua chợ An Đông, chợ Bình Tây, trên đường Triệu Quang Phục và khu phố Đông y Hải Thượng Lãn ông (quận 5, TPHCM) được xem là trung tâm mua bán “thảo dược 5 sao” sầm uất nhất nước.

Sau khi hét mỗi bao đông trùng hạ thảo khoảng 30 con (trọng lượng 20g) giá 1,5 triệu đồng, thấy “thượng đế” không mặn mà, tưởng khách có nhu cầu cao hơn, bà chủ quầy hàng thực phẩm cao cấp ở chợ An Đông lôi trong ngăn đựng tiền bao hàng chi chít chữ Tàu, màu sắc sặc sỡ nặng 100 gam gân cổ chào hàng: “Tặng quà cho sếp nên lấy loại này. Do con lớn hơn (bằng ả nhộng tằm) nên nó tích tụ nhiều dược chất”.

 

Loại biệt dược được đồn thổi bổ hơn nhân sâm này bị làm giả rất nhiều. (Ảnh: vietsciences.free.fr)
 

Được một dân trong nghề mách nước từ trước nên sau một hồi săm soi, anh bạn đồng nghiệp vờ tặc lưỡi: “Chưa phải loại tốt nhất”. Chị nọ nhoẻn miệng cười: “Đây là loại hai. Loại một cũng trọng lượng vầy nhưng giá gấp 4 lần loại bình thường. Chị ngại em nghe xong choáng nên… Nếu em kết, chị bớt chút đỉnh làm quen”.

Tại các quầy thực phẩm cao cấp khác, cũng với bọc đông trùng hạ thảo “loại hảo hạng” nặng 100gam, chúng tôi được các ông bà chủ chào nhiều giá khác nhau. Có quầy chỉ dăm ba triệu đồng nhưng cũng có quầy lên đến chục triệu. Hỏi: “Vì sao cùng một loại mà giá chênh nhau dữ vậy?” thì các ông bà chủ ỡm ờ: “Tiền nào của đó mà cưng”.

Dáng người nhỏ thó, ông chủ ở chợ Bình Tây nhiệt tình biện giải: “Muốn hái đông trùng hạ thảo người ta phải khăn gói leo lên núi cao, lặn lội sâu vào những vùng rừng hiểm trở đầy chướng khí. Một cánh rừng rộng lớn nhưng sau mùa thu hoạch, giỏi lắm cũng chỉ tầm được vài trăm gam. Hái về phải phân loại lớn nhỏ khác nhau, sau đó phải vận chuyển từ sâu trong nội địa Trung Quốc (tỉnh Vân Nam) qua Việt Nam. Qua nhiều mối lái, cuối cùng nó mới ra tới chợ. Công phu, trần ai như vậy nên giá đắt là phải đạo rồi còn gì”.

Bộc bạch tới đây, ông này bỏ nhỏ: “Của rẻ là của ôi. Giang hồ hiểm ác, chú em đừng ngờ nghệch kẻo dính bẫy hàng giả hoặc kém chất lượng!”.

Thật ít, giả nhiều!

Được biết giá xuất xưởng của đông trùng hạ thảo loại bình thường lên đến hơn 50 triệu đồng một kilôgam. Đến tay người tiêu dùng, giá này tăng thêm 50% hoặc hơn thế nữa. Vì giá trị cao ngất ngưởng như vậy nên đông trùng hạ thảo là dược phẩm cao cấp được làm giả nhiều nhất. Vấn đề ở chỗ phần lớn người mua đều không có kinh nghiệm nhận biết đâu là “hàng” chất lượng cao và ngược lại.

Đông trùng hạ thảo là một dạng cộng sinh giữa loài nấm túi với sâu non của một loài côn trùng. Vào mùa đông, bướm đẻ trứng, trứng nở thành ấu trùng và bị bào tử của nấm xâm nhiễm. Nấm ký sinh vào sâu non, làm chết sâu non bằng việc ăn hết chất dinh dưỡng của chúng. Hè về, sâu chết khô và nấm bắt đầu mọc ra khỏi sâu như một ngọn cỏ và vươn ra khỏi mặt đất.

Sau nhiều ngày đeo bám giới con buôn và tham khảo chỉ dẫn của nhiều lương y, chúng tôi rút tỉa được nhiều kinh nghiệm trong việc phân biệt đông trùng hạ thảo thật-giả.

Một thầy thuốc đông y trên đường Hải Thượng Lãn Ông kể chuyện, nhiều người sau khi mua đông trùng hạ thảo đã tìm đến ông nhờ kiểm chứng xem chính hiệu hay đồ giả. Kết quả là trong 10 người mua chỉ có 1-2 trường hợp là mua đúng hàng chất lượng.

Vị lương y này bật mí: “Kinh nghiệm nhiều năm chỉ giúp tôi phân biệt được đông trùng hạ thảo thật-giả mà thôi. Còn việc phân biệt giữa đông trùng hạ thảo được thu hái trong tự nhiên và qua nuôi trồng nhân tạo thì chịu. Mà theo giá thị trường, giữa hàng thu hái và nhân tạo có khoảng cách xa lắm!”.

Đông trùng hạ thảo “chính hãng” có 8 cặp chân (4 đôi chân ở giữa thân là rõ nhất), đầu màu nâu đỏ, trông giống như con tằm, phần thân màu nâu vàng hoặc vàng sẫm với khoảng 20-30 vằn khía, phần vằn khía gần đầu nhỏ hơn phần thân. Sâu non dễ bẻ gãy, bên trong có phần ruột căng đầy, màu trắng hơi vàng. Riêng phần chất đệm nấm (hạ thảo) mọc trên đầu sâu khá dai, khi nhai có vị thơm đặc biệt, bên trong có ruột hơi rỗng, màu trắng ngà… Với người tiêu dùng, nếu chỉ căn cứ theo những kiểu nhận biết trên sẽ rất dễ bị “hố hàng” bởi kỹ nghệ làm giả đông trùng hạ thảo của các “chuyên gia” ngày càng tinh xảo.

Chủ một quầy hàng biệt dược cao cấp trên đường Triệu Quang Phục, bật mí: “Hàng giả thường được làm từ thân củ thảo thạch và địa tàm. Nếu quan sát kỹ sẽ thấy hàng giả có gờ hơi cong, mặt cắt có màu trắng và rất giòn chứ không dai như hàng thật”.

Không dừng lại ở đó, giới gian thương còn làm giả đông trùng hạ thảo từ bột ngô hay bột lúa mạch bằng cách gia công ép màng phủ bên ngoài. Cách phân biệt theo nhiều lương y “hàng giả khi cầm có trọng lượng nặng (không nhẹ tênh như loại thật), nhai lâu dính răng, vị ngọt đậm, sâu non nhẵn bóng rõ các vằn khía và không có chân”.

Để không bị “dính bẫy” của phường gian thương, tốt nhất khi mua đông trùng hạ thảo cần nhờ người có kinh nghiệm thẩm định. Đừng tin vào những lời đường mật và hám rẻ để rồi lâm cảnh trả tiền thật, rinh hàng dỏm

Mê hồn trận đông trùng hạ thảo

Được đồn thổi “bổ gấp trăm lần nhân sâm” nên dù giá cao ngất ngưởng, đông trùng hạ thảo vẫn được những người lắm tiền chi bạc triệu để sở hữu. Xâm nhập vào thế giới này, chúng tôi phát hiện món biệt dược mà người nghèo không dám rớ rất dễ bị làm giả.

Tiền nào của ấy!

Ngoài các loại thực phẩm, dược phẩm hạng sang như nhân sâm, bào ngư, vi cá, hải sâm, yến huyết, nhung quế…, nhiều năm qua chợ An Đông, chợ Bình Tây, trên đường Triệu Quang Phục và khu phố Đông y Hải Thượng Lãn ông (quận 5, TPHCM) được xem là trung tâm mua bán “thảo dược 5 sao” sầm uất nhất nước.

Sau khi hét mỗi bao đông trùng hạ thảo khoảng 30 con (trọng lượng 20g) giá 1,5 triệu đồng, thấy “thượng đế” không mặn mà, tưởng khách có nhu cầu cao hơn, bà chủ quầy hàng thực phẩm cao cấp ở chợ An Đông lôi trong ngăn đựng tiền bao hàng chi chít chữ Tàu, màu sắc sặc sỡ nặng 100 gam gân cổ chào hàng: “Tặng quà cho sếp nên lấy loại này. Do con lớn hơn (bằng ả nhộng tằm) nên nó tích tụ nhiều dược chất”.

 

Loại biệt dược được đồn thổi bổ hơn nhân sâm này bị làm giả rất nhiều. (Ảnh: vietsciences.free.fr)
 

Được một dân trong nghề mách nước từ trước nên sau một hồi săm soi, anh bạn đồng nghiệp vờ tặc lưỡi: “Chưa phải loại tốt nhất”. Chị nọ nhoẻn miệng cười: “Đây là loại hai. Loại một cũng trọng lượng vầy nhưng giá gấp 4 lần loại bình thường. Chị ngại em nghe xong choáng nên… Nếu em kết, chị bớt chút đỉnh làm quen”.

Tại các quầy thực phẩm cao cấp khác, cũng với bọc đông trùng hạ thảo “loại hảo hạng” nặng 100gam, chúng tôi được các ông bà chủ chào nhiều giá khác nhau. Có quầy chỉ dăm ba triệu đồng nhưng cũng có quầy lên đến chục triệu. Hỏi: “Vì sao cùng một loại mà giá chênh nhau dữ vậy?” thì các ông bà chủ ỡm ờ: “Tiền nào của đó mà cưng”.

Dáng người nhỏ thó, ông chủ ở chợ Bình Tây nhiệt tình biện giải: “Muốn hái đông trùng hạ thảo người ta phải khăn gói leo lên núi cao, lặn lội sâu vào những vùng rừng hiểm trở đầy chướng khí. Một cánh rừng rộng lớn nhưng sau mùa thu hoạch, giỏi lắm cũng chỉ tầm được vài trăm gam. Hái về phải phân loại lớn nhỏ khác nhau, sau đó phải vận chuyển từ sâu trong nội địa Trung Quốc (tỉnh Vân Nam) qua Việt Nam. Qua nhiều mối lái, cuối cùng nó mới ra tới chợ. Công phu, trần ai như vậy nên giá đắt là phải đạo rồi còn gì”.

Bộc bạch tới đây, ông này bỏ nhỏ: “Của rẻ là của ôi. Giang hồ hiểm ác, chú em đừng ngờ nghệch kẻo dính bẫy hàng giả hoặc kém chất lượng!”.

Thật ít, giả nhiều!

Được biết giá xuất xưởng của đông trùng hạ thảo loại bình thường lên đến hơn 50 triệu đồng một kilôgam. Đến tay người tiêu dùng, giá này tăng thêm 50% hoặc hơn thế nữa. Vì giá trị cao ngất ngưởng như vậy nên đông trùng hạ thảo là dược phẩm cao cấp được làm giả nhiều nhất. Vấn đề ở chỗ phần lớn người mua đều không có kinh nghiệm nhận biết đâu là “hàng” chất lượng cao và ngược lại.

Đông trùng hạ thảo là một dạng cộng sinh giữa loài nấm túi với sâu non của một loài côn trùng. Vào mùa đông, bướm đẻ trứng, trứng nở thành ấu trùng và bị bào tử của nấm xâm nhiễm. Nấm ký sinh vào sâu non, làm chết sâu non bằng việc ăn hết chất dinh dưỡng của chúng. Hè về, sâu chết khô và nấm bắt đầu mọc ra khỏi sâu như một ngọn cỏ và vươn ra khỏi mặt đất.

Sau nhiều ngày đeo bám giới con buôn và tham khảo chỉ dẫn của nhiều lương y, chúng tôi rút tỉa được nhiều kinh nghiệm trong việc phân biệt đông trùng hạ thảo thật-giả.

Một thầy thuốc đông y trên đường Hải Thượng Lãn Ông kể chuyện, nhiều người sau khi mua đông trùng hạ thảo đã tìm đến ông nhờ kiểm chứng xem chính hiệu hay đồ giả. Kết quả là trong 10 người mua chỉ có 1-2 trường hợp là mua đúng hàng chất lượng.

Vị lương y này bật mí: “Kinh nghiệm nhiều năm chỉ giúp tôi phân biệt được đông trùng hạ thảo thật-giả mà thôi. Còn việc phân biệt giữa đông trùng hạ thảo được thu hái trong tự nhiên và qua nuôi trồng nhân tạo thì chịu. Mà theo giá thị trường, giữa hàng thu hái và nhân tạo có khoảng cách xa lắm!”.

Đông trùng hạ thảo “chính hãng” có 8 cặp chân (4 đôi chân ở giữa thân là rõ nhất), đầu màu nâu đỏ, trông giống như con tằm, phần thân màu nâu vàng hoặc vàng sẫm với khoảng 20-30 vằn khía, phần vằn khía gần đầu nhỏ hơn phần thân. Sâu non dễ bẻ gãy, bên trong có phần ruột căng đầy, màu trắng hơi vàng. Riêng phần chất đệm nấm (hạ thảo) mọc trên đầu sâu khá dai, khi nhai có vị thơm đặc biệt, bên trong có ruột hơi rỗng, màu trắng ngà… Với người tiêu dùng, nếu chỉ căn cứ theo những kiểu nhận biết trên sẽ rất dễ bị “hố hàng” bởi kỹ nghệ làm giả đông trùng hạ thảo của các “chuyên gia” ngày càng tinh xảo.

Chủ một quầy hàng biệt dược cao cấp trên đường Triệu Quang Phục, bật mí: “Hàng giả thường được làm từ thân củ thảo thạch và địa tàm. Nếu quan sát kỹ sẽ thấy hàng giả có gờ hơi cong, mặt cắt có màu trắng và rất giòn chứ không dai như hàng thật”.

Không dừng lại ở đó, giới gian thương còn làm giả đông trùng hạ thảo từ bột ngô hay bột lúa mạch bằng cách gia công ép màng phủ bên ngoài. Cách phân biệt theo nhiều lương y “hàng giả khi cầm có trọng lượng nặng (không nhẹ tênh như loại thật), nhai lâu dính răng, vị ngọt đậm, sâu non nhẵn bóng rõ các vằn khía và không có chân”.

Để không bị “dính bẫy” của phường gian thương, tốt nhất khi mua đông trùng hạ thảo cần nhờ người có kinh nghiệm thẩm định. Đừng tin vào những lời đường mật và hám rẻ để rồi lâm cảnh trả tiền thật, rinh hàng dỏm.